
|
Astım
Hasta, kriz geldiği zaman soluk almakta zorluk
çektiğini zanneder, gerçekte nefes vermekte zorluk
vardır. Bunun nedeni de, akciğerlerdeki küçük hava
borularının daralmasıdır. Buralardan geçen hava,
ıslığa benzeyen bir ses çıkarır, ki buna hırıltı
denir. astım, bir kaç grup nedenden kaynaklanır.
Bunların başında da bünye gelir. Yani, bazı
kimselerde baş ağrısı ne kadar tabi bir şeyse,
diğerlerinde de astım o kadar doğaldır. Bazı
kimseler, toz, kıl, yumurta, süt, aspirin, çiçek
tozu ve benzeri şeylere karşı hassastırlar. Bu
hassasiyet, astım krizleri şeklinde kendini
gösterir. Tedavi için, hastayı etkileyecek bu
unsurların ortadan kaldırılması yapılacak ilk iştir.
Aşırı heyecan veya korku da astım krizine yol
açabilir. Bu gibi durumlarda hastayı sakinleştirmek
yapılacak ilk iştir. Bazı kimselerde de, Had Bronşit
sonucu astım krizi görülebilir. Kalp yetmezliği de
astım krizine neden olabilir.
Alerji
Vücudun, bazı madde veya hava şartlarından
etkilenmesi yahut psikolojik etkenler sonucu ortaya
çıkan bir hastalıktır. Önce, alerjiye neden olan
etkenleri bulmak gerekir. Alerjinin belirtileri de;
şahsa göre değişir. Kiminde kaşıntı, kiminde
kurdeşen, kiminde astım görülür. Hasta, eğer bazı
maddelerle temasından dolayı alerji oluyorsa, o
maddenin uzaklaştırılması ile mesele kendiliğinden
çözümlenmiş olur.
Kalp Yetmezliği
Kalbin sağ, sol veya her iki karıncığının; içindeki
kanı, her vuruşunda muntazaman boşaltamaması
şeklinde ortaya çıkar. Üç şekilde görülür. Sol Kalp
Yetmezliği : Hastada nefes darlığı ve kuru öksürük
vardır. Geceleri daha zor nefes alır. Çarpıntı,
baygınlık ve terleme görülebilir. Buna kalp astımı
adı verilir. Nedeni; aort veya mitral kapaklarının
hastalanması veya koroner rahatsızlığıdır. Sağ Kalp
Yetmezliği : Hastanın ayak ve ayak bilekleri şişer.
Buralara, parmakla bastırılınca bir süre çukur
kalır. El, ayak ve yüzde morarmalar; hazımsızlık ve
iştahsızlık görülür. Nedeni, mitral kapağı
hastalığı, müzmin bronşit veya doğuştan olan kalp
hastalığıdır. Kaonjestij Kalp Hastalığı : Sağ ve sol
kalp yetersizliği bir arada olduğu zaman görülür.
Nedeni aort veya mitral kapaklarının hastalanması,
müzmin bronşit veya akciğer hastalıkları, romatizma
ve tiroid hastalıklarıdır. Aşağıdaki tavsiyelere
uymak gerekir: Sigara içmeyin. Yemeklere fazla tuz
koymayın. Uykularınızı ihmal etmeyin. İstirahat edin
ama devamlı olarak yatmayın. Sinirlenmeyin,
üzülmeyin, her şeyi kendinize dert etmeyin.
Öksürük
Çoğunlukla, göğüs, boğaz veya karın boşluğunda
meydana gelen bir rahatsızlığın belirtisi olarak
ortaya çıkan öksürüktür 3 grupta toplanır. - Kuru
öksürük Nezle, boğaz iltihabı, bademcik iltihabı,
fazla sigara içmek, sindirim bozuklukları, gastrit,
ishal, kabızlık, bağırsak solucanları, kalp
hastalıkları ve ses tellerinin hastalanmasından
kaynaklanan öksürükler balgamsızdır, yani kuru
öksürüktür. - Nöbet şeklinde gelen öksürükBu çeşit
öksürük, boğmaca veya ciğer şişmesi; gırtlak veya
hava borusunun tahriş olması, veya astımdan
kaynaklanır. Bu çeşit öksürükte pek az balgam
görülür. - Balgamlı öksürük Bu çeşit öksürük, sık
sık tekrarlar. Hastada hırıltı vardır. Balgam
çıkarır ve nefesini dışarı vermekte zorluk çeker.
Balgamlı öksürük; Bronşit, astım, sinüs iltihabı,
müzmin sinüzit, kalp hastalıkları veya tüberküloz'un
bir işareti olabilir. Öksürük, nasıl olursa olsun,
ihmal edilmemesi ve mutlaka tedavi edilmesi gereken
bir hastalıktır.
Zatürre
Halk arasında akciğer iltihabı tıp dilinde ise
pnömani denir. 3 çeşidi vardır. - Lober Pnömoni :
Pnömokok adı verilen mikropların neden olduğu had
akciğer iltihabıdır. Mikroplu tozlar, fazla
yorgunluk, soğuk algınlığı veya uzun süre güneşte
kalmak hastalığın zeminini hazırlar. Hastalık ani
baş ağrısı, titreme, kusma ve sırt ağrıları ile
başlar. Ateş, 40 dereceye kadar yükselir. Fakat 10.
günden sonra düşmeye başlar. Öksürük, kısa
sürelidir. Balgam, kanlı ve yapışkandır. Hastanın
yüzü kızarmış, dudaklarının etrafı kabarmış, cildi
kuru ve dili de paslıdır. Geceleri kriz gelebilir. -
Virüs zatürreesi : Virüslerin neden olduğu bir çeşit
zatürreedir. Ya aniden ya da bir soğuk algınlığı
sonunda görülür. Lober pnömoniden daha hafif geçer.
Hastalığın ateşi 39 dereceye kadar yükselir. Kendini
son derece yorgun hisseder. Öksürüğü kuru fakat az
balgamlıdır. Kol ve bacaklarında da ağrılar vardır.
- Bronköpnomoni : İyi tedavi edilmeyen grip,
boğmaca, bronşit veya kızamıktan sonra ortaya çıkan
bir hastalıktır. Nedeni, akciğer ve bronşların yer
yer iltihaplanmış olmasıdır. Hastalık, bronşit gibi
başlar, tedbir alınmazsa, 2-3 gün içinde ağırlaşır.
Ateş sabahları 38 derece iken akşamları 40 dereceye
kadar yükselir. Hastada öksürük, cerahatli ve bazen
de kanlı balgam görülür. Halsizdir, nefes almakta
güçlük çeker, rengi de soluktur. Doktor tedavisi
şarttır. Diğer tarftan, hasta istirahat ettirilir ve
morali üstün seviyede tutulur. Yanına fazla misafir
kabul edilmez. Ağrı olan tarafına içine sıcak su
doldurulmuş şişe konur. Sıcak su buharı teneffüs
ettirilir. Ateşi yükseldiği zaman da; vücudu ıslak
bezle silinir. Ateş düşürücü ilaçlar verilmez.
Hıçkırık
Solunum kasları ve özellikle diyaframın uyarılması
sonucu ortaya çıkar. Tıp dilinde singultus denir.
Nedenleri çeşitlidir. Basit hıçkırıklar; çoğunlukla
mide gazı, sıcak ve baharatlı yemekler, sinir
bozukluğundan kaynaklanır. Ayrıca; bazı kalp,
karaciğer, bağırsak ve pankreas hastalıkları,
zatülcenp veya zatürreede de görülebilir. 3 saatten
fazla süren hıçkırıklarda, doktora başvurmak
gerekir.
Kan Tükürmek
Tıp
dilinde hemoptizi denilen kan tükürmek, önemli bir
hastalığın habercisidir. Akciğer kanseri, verem,
bronşit, mitral darlığı veya zatürreeden
şüphelenilir. Ancak dişeti kanaması gibi pek önemli
olmayan bir durumda olabilir. Bu nedenle, hastanın
sırtına bir yastık konup, oturtulur. Vakit
kaybetmeden doktor çağrılır.
Nefes Darlığı
Tıp
dilinde dispne denilen nefes darlığı önemli bir
hastalığın belirtisi olabilir. Spor yaptıktan,
koştuktan veya yorucu bir iş yaptıktan sonra nefes
darlığı normal sayılabilir. Ancak ortada neden
yokken nefes darlığından şikayet etmek mutlaka
üzerinde durulması gereken bir konudur. Çünkü
kansızlık, kalp hastalıkları, mide hastalıkları,
bronşit, tiroid bezinin büyümesi, akciğer
hastalıkları, zatürree, astım, zehirlenme,
şişmanlık, nefes darlığına neden olabilir. Nefes
darlığından şikayet edenlerin sigarayı kesinlikle
bırakmaları, ağır yemekleri de terk etmeleri
gerekir.
Zatülcenp
Akciğerleri saran zarın iltihaplanması sonucu
görülen bir hastalıktır. Tıp dilinde plörezi denir.
Nedeni, zatürree, verem veya akciğer absesinden
yayılan iltihaptır. Tedaviye vakit geçirmeden
başlamak gerekir.
Verem
Akciğer veremi, tüberküloz, fitizi diye bilinir. Nedeni,
koch basili denilen ufak kıvrık içinde küçük noktacıklar
görülen çomak şeklindeki verem basilidir. Verem mikrobu
insan vücuduna çeşitli yollardan girebilir. Bu yolların
başında, solunum yolları gelir. Hastalık, çoğunlukla
veremlinin balgamı veya veremli ineklerin sütü ile
bulaşır. Sağlık şartlarına uymamak, aşırı yorgunluk,
üzüntü, grip, boğmaca, kızamık veya şeker hastalığı
vücudun direncini kaybetmesine ve hastalığın ihtimalinin
artmasına neden olur. Verem, üç devrede gelişir. Birinci
devrede, hastada genel yorgunluk, iştahsızlık, sırt
ağrıları, öksürük, ve 38 dereceye varan ateş
görülür.Verem basili bu devrede tüberkül adı verilen
iltihaplı bölgeler oluşturur. İkinci devrede hiç bir
belirti görülmeyebilir. Fakat basiller bütün vücuda
yayılarak deri, eklemler, kemikler, böbrekler,
bağırsaklar, karın ve beyin zarına yerleşirler. Bu
devrede tedaviye başlanmamışsa, vücudun direnci azalmaya
başlar. Üçüncü devrede, varem basilleri kan veya lenf
kanalları yoluyla yayılmaya devam eder. Hastada,
yorgunluk, balgamlı öksürük, akşamları yükselen hafif
ateş, iştahsızlık ve gece terlemeleri görülür. Bu
devrede, tedavi edilmezse, diğer akciğer de
hastalanabilir. Tedaviye 4 ila 9 ay kadar devam etmek
gerekir. Tedavinin ilk şartı temiz ve açık hava, bol
gıda ve üzüntüsüz bir hayattır.
 |